หากนึกถึงการคุมกำเนิดสำหรับผู้ที่ต้องการคุมกำเนิดแบบถาวร คงมองข้าม “การทำหมัน” ไปไม่ได้ เพราะเป็นวิธีที่สามารถป้องกันการตั้งครรภ์ได้เป็นอย่างดี แต่เมื่อเวลาผ่านไป คุณแม่หลายท่านกลับมีความต้องการที่จะมีบุตรอีกครั้ง แต่ทำหมันแล้วจะสามารถกลับมาท้องได้จริงหรือ? แล้วใช้วิธีใดได้บ้างเพื่อให้การตั้งครรภ์ประสบความสำเร็จ?

ทำหมันแล้วแต่อยากตั้งครรภ์?

การทำหมันในผู้หญิง คือ การคุมกำเนิดถาวรด้วยการผูก รัด หรือหนีบส่วนใดส่วนหนึ่งของท่อทำไข่ เพื่อให้ท่อนำไข่อุดตัน อสุจิไม่สามารถเดินทางมาปฏิสนธิกับไข่ได้ จึงไม่เกิดการตั้งครรภ์ แต่หากคุณผู้หญิงที่ทำหมันไปแล้ว ต้องการที่จะมีบุตรเพิ่ม 2 วิธีที่จะช่วยเพิ่มโอกาสการตั้งครรภ์ได้อีกครั้ง คือ “การทำเด็กหลอดแก้ว” และ “การต่อหมัน”

1. การทำเด็กหลอดแก้ว คือการผสมเทียม ที่จะนำเอาไข่และอสุจิออกมาทำการปฏิสนธินอกร่างกาย ก่อนย้ายตัวอ่อนกลับเข้าสู่โพรงมดลูก
2. การต่อหมัน คือการผ่าตัดท่อนำไข่ให้สามารถกลับมาใช้งานได้ตามปกติ อสุจิสามารถเดินทางมาเพื่อปฏิสนธิกับไข่ได้อีกครั้ง

ปัจจัยที่ควรพิจารณาในการเลือกวิธีรักษา

• อายุ เพราะอายุที่มากขึ้นจะส่งผลต่อความสำเร็จในการตั้งครรภ์ตามธรรมชาติ ดังนั้น แม้จะทำการต่อหมันก็อาจไม่ประสบความสำเร็จในการตั้งครรภ์
• การทำงานของรังไข่สำรอง สามารถตรวจได้จากการเจาะ AMH หรือ อัลตราซาวด์ดูฟองไข่ตั้งต้น หากการทำงานของรังไข่สำรองมีมาก โอกาสในการตั้งครรภ์หลังใช้วิธีการต่อหมันจะสูง แต่หากการทำงานของรังไข่สำรองลดลง จะเหมาะสมกับการทำเด็กหลอดแก้วมากกว่า
• คุณภาพของอสุจิ หากอสุจิมีความผิดปกติ ไม่แข็งแรง โอกาสในการตั้งครรภ์ตามธรรมชาติจะต่ำ
• โรคประจำตัว ในกรณีที่พ่อแม่มีโรคประจำตัวที่สามารถถ่ายทอดไปสู่ลูกได้ การทำเด็กหลอดแก้วจะสามารถตรวจคัดกรองตัวอ่อนที่มีความผิดปกติได้ ป้องกันการถ่ายทอดโรคพันธุกรรมไปสู่ลูก

จะเห็นได้ว่าข้อจำกัดด้านร่างกายส่งผลต่อความสำเร็จในการตั้งครรภ์ ในบางครั้งการต่อหมันจึงไม่ใช่ทางเลือกที่ดีที่สามารถเพิ่มโอกาสในการตั้งครรภ์ได้ และแม้ว่าการทำเด็กหลอดแก้วจะเพิ่มโอกาสในการตั้งครรภ์ แต่ค่าใช้จ่ายในการรักษาก็กว่าสูงเช่นกัน ดังนั้น เพื่อให้คุ้มค่าในการรักษาและเพิ่มโอกาสความสำเร็จในการตั้งครรภ์ ควรเข้าปรึกษาแพทย์เพื่อตรวจหา วางแผน และพิจารณาถึงความเหมาะสมในการรักษาของแต่ละบุคคล