เรามักจะได้ยินการวินิจฉัยของแพทย์ว่าปวดปลายประสาท หรือปวดตามเส้นประสาท ที่จริงแล้วนั้น การปวดเหล่านี้คืออะไร เกิดจากอะไร

“อาการปวดปลายประสาท หรือปวดตามเส้นประสาท” เกิดจากการอักเสบของตัวเส้นประสาท (radicular pain) อาการจะเกิดขึ้นเมื่อเส้นประสาทได้รับการกดทับ หรือได้รับการบาดเจ็บ เช่น หมอนรองกระดูกหลังแตกเคลื่อนทับเส้นประสาท, กล้ามเนื้อที่อักเสบทับเส้นประสาท, อุบัติเหตุต่าง ๆ ที่มีการกระแทกโดยตรงต่อตัวเส้นประสาท

ผู้ป่วยจะเกิดอาการปวดร้าว ตามที่เส้นประสาท เส้นนั้นไปเลี้ยง อาการจะเกิดขึ้นจากเส้นประสาทเพียงหนึ่งเส้นหรือมากกว่าหนึ่งเส้นพร้อมกันได้ อาทิ อาการปวดที่เกิดจากหมอนรองกระดูกคอ จะมีอาการปวดร้าวไปตามสะบัก ลงไปที่แขน หากเกิดจากหมอนรองกระดูกหลังเคลื่อนทับเส้นประสาท อาการปวดร้าวจะลงไปที่สะโพกและขา เป็นต้น

ลักษณะหรือ characteristics ของเส้นประสาทอักเสบ จะมีอาการปวดร้อนหรือเสียวแปลบ ๆ ไปตามเส้นประสาทเหล่านั้น โดยอาการจะเริ่มบริเวณต้นแขนหรือต้นขา หากการกดทับเส้นประสาทเป็นไปมากแล้วอาจจะทำให้กล้ามเนื้อบริเวณดังกล่าวอ่อนแรงไปด้วย

สาเหตุที่ทำให้เส้นประสาทเกิดการอักเสบ

• เส้นประสาทถูกกดทับโดยตรง ทำให้ไม่สามารถส่งกระแสประสาท หรือไม่สามารถทำงานได้ ซึ่งการกดทับนั้นทำให้เส้นเลือดบริเวณรอบ ๆ ไม่สามารถที่จะส่งอาหารไปเลี้ยงเส้นประสาทได้ ทำให้เกิดภาวะเส้นประสาทขาดเลือดและเกิดอาการดังกล่าว
• เส้นประสาทถูกกระแทกอย่างเฉียบพลัน มักจะพบในผู้ป่วยที่เกิดอุบัติเหตุ มีการกระแทกถูกตัวเส้นประสาท หรือถูกของมีคมบาดทำให้เส้นประสาทฉีกขาด สาเหตุเหล่านี้จะทำให้เส้นประสาทไม่สามารถที่จะส่งกระแสประสาทได้ปกติได้

แนวทางการรักษาเส้นประสาทอักเสบ

จะขึ้นกับระดับการบาดเจ็บของเส้นประสาท ผู้ป่วยบางรายสามารถใช้ยาเพื่อการรักษาได้ บางรายอาจต้องฉีดยาภายใต้เครื่องอัลตราซาวนด์ หรือในบางรายต้องเลือกวิธีทำกายภาพบำบัดจึงจะได้ผลดี ที่สำคัญคือการหาสาเหตุว่าเส้นประสาทเส้นนั้น ๆ ถูกทับโดยกระดูก กล้ามเนื้อ หรือเอ็นบริเวณไหน เพื่อให้สามารถแก้ไขสาเหตุของการกดทับเหล่านั้นได้อย่างตรงจุด อาการของผู้ป่วยจึงจะดีขึ้นตามลำดับ